Hukuk - Erat Sevkiyat Yönetmeliği

[aLiCaN]

Bakanlar Kurulu Kararının Tarihi : 16.11.1955, No: 4/6142

Dayandığı Kanunun Tarihi : 21.6.1927, No: 1111

Yayımlandığı R. Gazetenin Tarihi : 23.12.1955, No: 9188

I İNCİ BÖLÜM : UMUMİ ESASLAR:

Madde 1 - Acemi celbi; erin asker ocağına ilk giriş safhasını teşkil eder. Dolayısiyle askerlik hakkında ilk intibaı celp sırasında edinir.

Terhis ise; erin bu ocaktan aile yuvasına iadesi demek olduğundan son hatırayı da bu maksatla yaptığı yolculuk sırasında duyar. Gerek bu iki maksatla ve gerekse izinli, hava değişimli, hasta ve yaralıların sevkıyatında erlere iyi akisler bırakmak, onları lüzumsuz yere bekletmemek, her türlü istirahatlerini, yedirme, yatırma ve sağlıklarını koruma en belli başlı milli vazifedir.

Bu vazifelerin her çareye baş vurularak yerine getirilmesinden askeri ve mülki makamlar derece derece mesuldürler.

Hazar ve seferde; celp, terhis, toplu izin gibi erat sevkıyatı serbest veya kafile halinde yapılır. Bu iki usulden hangisini tamamen veya kısmen tatbik edileceği her defasında Milli Müdafaa Vekaleti tarafından emredilir.

Madde 2 - Hazar celplerinde; eratın celp ve sevklerinde evvelki askerlik muameleleri (H. 101) asker alma talimatı hükümlerine uyularak askerlik şubelerince yapılır.

Madde 3 - Celp işine; Milli Müdafaa Vekaletince verilecek celp emri ile başlanır.

Madde 4 - Celpte erat sevkıyatı:

a - Toplu olarak yapılacak sevkıyat için askerlik daireleri; tren ve vapurla gönderecekleri erlere ait (Numunesine göre) hazırlanmış sevk talep cetvellerini celp emrinde bildirilen, celbin başlama tarihinden bir ay evvel E.U.Ulş. Dairesinde bulundurur.

E.U.Ulş. Dairesi, bu talep cetvellerine göre tertip ettiği sevk planlarını askerlik dairelerine gönderir. Bu planlara göre eratın askerlik şubelerinde bulunacakları günler askerlik dairelerince tesbit edilerek askerlik şubelerine bildirilir. Askerlik şubelerince yapılacak davet bu günlere uyularak yapılır. Davet günlerinde askerlik şubelerine baş vuran erattan kafile halinde gitmek isteyenler için kafileler teşkil edilir.

Serbest ve tek başına gitmek arzu edenlerin muameleli evrakı, sevk muhtıraları ellerine verilerek kendilerine tahsis olunan nakil vasıtasının istasyon veya iskeleden hareket tarihi ve saati tebliğ edilir. Yolculuk müddetine göre istihkakı olan kumanyası verilir.

b- Serbest celp usulü ile askere sevk edilecek vatandaşlara vapur,tren yolculuklarına ait sevk muhtıraları, kara yolculuklarına ait gerekli masrafları verilerek serbest olarak sevk edilirler. Bu erlerin celp emrinde bildirilen müddet zarfında kıtalarında bulunmak mecburiyeti kendilerine tebliğ edilir.

Madde 5 - Terhiste erat sevkıyatı :

a - Toplu olarak yapılacak sevkıyat için tren ve vapurla gönderilecek erata ait hazırlanan sevk talep cetvelleri, ordu (Bağlı birlikleri için) kolordu ve müstakil birlik kumandanlıkları, yurt içi bölge kumandanlıkları, E. U. Reisliği ve Kara Kuvvetleri Kumandanlığı hususi daire reislikleri (Bağlı birlik ve müesseseler için) Hava ve Deniz Kuvvetleri Kumandanlıkları tarafından E.U. Ulş Dairesine gönderilir.

E. U. Ulş. Dairesi bu cetvellere göre ulaştırma planlarını tanzim ederek yukarda bildirilen makamlara gönderir. Nakliyat bu planlara göre yapılır.

b. Serbest terhiste; askerlik hizmetini tamamlamış olan erlerin asker elbiseleri alınarak beraberinde getirdikleri sivil elbiseleri kendilerine giydirildikten sonra, terhis tezkereleri, tren ve vapur sevk muhtıraları ile memleketlerine kadar olan iaşeleri verilerek serbest bırakılır. Bu erlerin binecekleri istasyon ve iskelelere kadar olan kara yolculuklarına ait nakilleri mensup oldukları birlik ve müesseselerce sağlanır, İndikleri istasyon veya iskeleden sonra yapacakları kara yolu yolculuğuna ait ücretleri kendilerine verilir. Mümkün olmadığı takdirde bu yolculukları indikleri istasyon veya iskelelerdeki askeri konak kumandanlıkları veyahut en yakın askerlik şubelerince sağlanır.

Madde 6 - Toplu izin sevkıyatına ait sevk talep cetvelleri, verilen emir ve esaslar dahilinde birlik ve müesseselerce hazırlanarak E. U. Ulş. Dairesine gönderilir. E. U. Ulş. Dairesi, bu talep cetvellerine göre sevk planını tanzim ederek alakalı birlik ve müesseselere göndermek suretiyle nakliyat sağlanır.

Madde 7 - Toplu celp nakliyatında, kafilelerin sevkı için ekiplerin (Subay, Tabip, Astsubay, yardımcı er) hangi birlikten teşkil edileceği E. U. Ulş. Dairesince tertiplenerek sevk planına ilave edilir. Bu planlar yurt içi bölge kumandanlıkları ile, ekipleri teşkil edecek birlik kumandanlıklarına gönderilir.

Toplu terhis sevkıyatında, kafilelere tefrik edilecek ekipler ordularınca tertiplenir.

II NCİ BÖLÜM : SAĞLIK İŞLERİ

SAĞLIK İŞLERİ

Madde 8 - Celpte askerlik şubelerinde sağlık işleri, (H. 101) talimatındaki esaslar dahilinde yapılır.

Madde 9 - Askerlik şubelerince, erlerin giyecekleri elbise, çamaşır, vesaire daha önceden DDT talk tozu karışığı veya solüsyonundan geçilir. DDT tozu ve solüsyonunun ne şekilde hazırlanacağı (Ek-1) de gösterilmiştir.

Madde 10 - Kafile ile gitmeyi arzu eden erat yola çıkarılmadan evvel gidecekleri istikametlere göre kafile kafile tertip edilir.

Kafilelerin miktarlarına göre aşağıda gösterildiği üzere sıhhi personel verilir.

a - 40 kişiye kadar olan kafilelere, 1 sıhhiye eri ve lüzumlu ilaç.

b - 40 - 80 kişiye kadar olan kafilelere, 1 sıhhiye astsubayı ve yeteri kadar ilaç.

c - 80 - 120 kişiye kadar olan kafilelere, 1 tabip ve yeteri kadar ilaç verilir.

d - 120 kişiden fazla olan kafileye, 1 tabip ve yeteri kadar ilaç verilir ve icabında 1 sıhhiye astsubayı da verilir.

Bu kafileler sağlam, hasta, hava değişimli ve yaralılardan ibaret olabilir. Bu takdirde kafilenin miktarı göz önünde tutularak tabip, sıhhiye astsubayı, sıhhiye eri ve hasta bakıcı ile yeteri alat ilaç ve malzeme verilir.(Ek-2)

Madde 11 - Terhis, toplu izin vesair gibi erat sevkıyatında, erat yola çıkarılmadan önce bağlı bulundukları birlik, müessese ve garnizondaki askeri hastanelerin tabip ve heyetleri tarafından sıhhi bir muayeneden geçirilir. Eğer eratın yola çıkarılacağı yerde askeri hastane ve askeri tabip yoksa lüzumuna göre hususi ve mülki tabiplerden sıhhi kurullar teşkil edilir. Bu muayene neticesinde yolculuk zahmetine dayanamıyacak zayıf, yüksek ateşli hastalar varsa tesbit edilerek tedaviden sonra gönderilmek üzere yolculuktan geri bırakılır.

Madde 12 - Sevkıyat yapılacak bölgelerde, bulaşıcı hastalık salgını varsa, koruyucu olarak gerekli aşılar yaptırılır. Her hangi bir bulaşıcı hastalık yoksa, celplerde askerlik şubelerinde yanlız çiçek aşıları yaptırılacaktır. Diğer mütat koruyucu aşılar erin kıtasına iltihakından sonra tatbik edilir.

Madde 13 - Sevkıyat esnasında bulaşıcı hastalık salgını görülürse tekmil erler hamam ve etüvden geçirilir. Her yerde hamam ve etüv tedariki mümkün olmıyacağından bu gibi hallerde bu işi yapabilecek askeri konaklar, temizleme evleri seçilmelidir. Bunlar da yoksa vilayet ve kaza hamamlarından belediye etüvlerinden ve temizleme trenlerinden faydalanmalıdır. Bulaşıcı hastalık zuhur etmedikçe erlerin giyeceklerini etüvden geçirmemelidir.

TRENDE YAPILACAK SEVKIYATTA SAĞLIĞI KORUMA İŞLERİ :

Madde 14 - Eratın bineceği trenlerin kullanılmadan önce ve kullanıldıktan sonra ait olduğu makam, birlik, müessese, şirket veya eşhas tarafından fenni surette temizlenmesi mecburidir.

Madde 15 - Temizlenen her vagonun üzerine alakalı memurlar tarafından altına günü yazılmak suretiyle (Temizlenmiştir) yazısını havi bir etiket yapıştırılır. Bu etiketi taşımayan vagonlara erleri bindirmek yasaktır. Vagonlar boşalır boşalmaz yine alakalı memurlar tarafından altına günü yazılmak suretiyle (Kirlidir) şeklinde sarı bir etiket yapıştırılır.

Madde 16 - Seyahat esnasında bulaşıcı hastalık çıkan vagonların temizliği orduya aittir. Askeri tabiplerin direktifleri altında fenni temizlikleri yaptırılır. Bu gibi vagonların temizlenmeden geri çevrilmesi yasaktır. Vagonlar üzerine alakalı memurlar tarafından (Bulaşık) yazılı sarı bir etiket yapıştırılır.

Madde 17 - Vagonlar iki şekilde temizlenir.

a - Günlük basit temizlik; vagonların içerisi ıslak, sabunlu bezle temizlenir.

b - Bulaşıcı hastalık zuhurunda temizlik; mecvut olan yerlerde manevra veya lavaj makinalarıyla yapılır. Lavaj makinası olmayan yerlerde, vagonlar sodalı veya küllü su ile yıkanır. Krezollü mahlüller, Formol % 40 Formoldan 30 gram bir litre suda eritilir.) veya süplümeli sularla her taraf silinir. Formol kullanılmış ise kullanmadan evvel vagonların kapı ve pencereleri açılarak havalandırılır. Varsa DDT solüsyonundan da faydalanılır.

Madde 18 - Vagonlarda böcek mevcutsa, bunlar da formol ve buharlı etüv cihazlariyle temizlenir.

Madde 19 - Binilecek her vagonda hela, el ve yüz yıkama yerleri bulunmalıdır.

Madde 20 - Kış mevsiminde yapılacak sevkıyatta, erlerin ısıtma tertibatlı vagonlarda seyahat ettirilmeleri mecburidir.

Madde 21 - Eratın büyük abdese çıkacakları,el ve yüz yıkayacakları istasyonlar ulaştırma makamlarınca tanzim edilen ve bir örneği de yolculuktan evvel kafile kumandanına verilen seyrüsefer cetvellerine göre tesbit edilir.

Madde 22 - Yolculuk esnasında hastalananlar olursa vakanın acil olup olmadığına göre (Askeri veya sivil) hastanesi yakın olan istasyonlardan birisinde hastalar hemen indirilerek hastanelere gönderilirler.

Madde 23 - 500 kişiden fazla olan sevkiyatta katarın arkasına takarak hasta nakline elverişli bir vagon bağlanır.

Madde 24 - Yaralı ve hastalardan müteşekkil kafilelerin sevkıyatı; bu kafilelerin miktarlarına göre hasta vagonu veya trenleriyle sağlanır.

Madde 25 - Vagonlara istiaplarından fazla er bindirilerek izdihama sebebiyet verilmemelidir.

[aLiCaN]

KARA YOLU VASITALARİYLE YAPILACAK NAKLİYATTA SAĞLIK İŞLERİ :

Madde 26 - Kara yolu ile yapılacak nakliyatta; vasıtanın istiabından fazla er bindirilmez.

Madde 27 - Yağışlı ve soğuk havalarda üstü açık kamyonlarla nakliyat yapılmaz.

Madde 28 - Vasıta dururken ve yürüyüşte iken ayakta er bırakılmaz ve insan bindirilmez.

Madde 29 - Hayvan üzerinde duramıyacak olan hasta ve yaralılar hayvana bindirilmez.

YAYA OLARAK YAPILACAK NAKLİYATTA SAĞLIK İŞLERİ :

Madde 30 - Erleri aç karnına yürüyüşe geçirmemelidir. Sabah kahvaltısı verilemediği günlerde mutlaka sıcak çay içirilmelidir. Bir günlük yürüyüş bitmeden önce bol yemek vermelidir. Yürüyüşlerin sonuna kadar fazla sigara içilmesine müsaade edilmemelidir.

Madde 31 - Yaya yürüyüşlerinde uygunsuz ayakkabı, yamalı çorap, yağsız ve buruşuk postallar, ayakların uzun müddet yıkanmaması, düz tabanlık, kemik şekli bozuklukları, nasır gibi ayak rahatsızlıkları mani olur. Bunlara dikkat etmek lazımdır.

Madde 32 - Yürüyüş yapan eratın ayaklarına çok ihtimam etmelidir. Yapılan her hangi bir yürüyüş sonunda yapılacak tedbirler şunlardır :

a - Ayakkabıların çıkarılması ve kurutulması.

b - Çorapların çıkarılması, yıkanması ve kuruduktan sonra yumuşatıncaya kadar ovulması, ek yerleri sert olmamak üzere tamiri, bunlar mümkün olmadığı hallerde çorapların temizi ile değiştirilmesi.

c - Ayakları soğuk suda yıkamak, alkollü, şaplı veya formollü su ile oğuşturmak, ayaktaki vuruk, sıyrık, pişikleri tedavi etmek lazımdır.

33 - Yağışlı havalarda erlerin ayakkabılarının yüzleri ve dikiş yerleri yağlanmalıdır. Böyle havalarda erlerde esneme, gevşeklik, uykuya meyil görülürse, geri kalma başlarsa böylelerini hemen harekete geçirmeli ve geride bırakmalıdır. Çünkü bu gibi haller donma arazıdır. Bu gibiler geride kalır, düşer ve ölebilirler.

34. Molalarda, arazinin tabiatına, mevsime ve erattaki yorgunluk alametlerine bakarak hüküm vermelidir. Manıalı ve yokuşlu yerler çıkıldıktan sonra daima mola verilmelidir. Mola yerleri, sıcaklarda gölgeli yerlerde ve soğuklarda, mahfuz yerlerden seçilmelidir. Mümkün ise molalarda erleri uyumağa, fenni yatırmağa ve neşeli vakit geçirmek için şarkı ve türkü söyletmeğe çalışmalıdır.

35. Yürüyüş istirahatlerinde erlerin gelişi güzel yerlerde su içmelerine müsaade edilmemelidir. İçilecek su gösterilmeli ve su inzibatı temin edilmelidir. Bundan başka erlere büyük ve küçük abdest yapmağa mahsus yerler gösterilmeli ve gelişi güzel her yer pislenmemelidir.

Madde 33 - Yağışlı havalarda erlerin ayakkabılarının yüzleri ve dikiş yerleri yağlanmalıdır. Böyle havalarda erlerde esneme, gevşeklik, uykuya meyil görülürse, geri kalma başlarsa böylelerini hemen harekete geçirmeli ve geride bırakmalıdır. Çünkü bu gibi haller donma arazıdır. Bu gibiler geride kalır, düşer ve ölebilirler.

Madde 34. Molalarda, arazinin tabiatına, mevsime ve erattaki yorgunluk alametlerine bakarak hüküm vermelidir. Manıalı ve yokuşlu yerler çıkıldıktan sonra daima mola verilmelidir. Mola yerleri, sıcaklarda gölgeli yerlerde ve soğuklarda, mahfuz yerlerden seçilmelidir. Mümkün ise molalarda erleri uyumağa, fenni yatırmağa ve neşeli vakit geçirmek için şarkı ve türkü söyletmeğe çalışmalıdır.

Madde 35 - Yürüyüş istirahatlerinde erlerin gelişi güzel yerlerde su içmelerine müsaade edilmemelidir. İçilecek su gösterilmeli ve su inzibatı temin edilmelidir. Bundan başka erlere büyük ve küçük abdest yapmağa mahsus yerler gösterilmeli ve gelişi güzel her yer pislenmemelidir.

VAPURLA YAPILACAK SEVKIYATTA SAĞLIK İŞLERİ :

Madde 36 - Yaz mevsiminde erleri güvertede ve kışın da ambarlarda seyahat ettirmelidir. Yalnız erlerin sevkıyatına tahsis edilen gemilerde II ve III üncü kamaralardan dahi istifade etmelidir.

Madde 37 - Eratın sevkıyatında kullanılacak gemilerde er miktarına göre, el ve yüz yıkama yerleriyle, içilecek su tertibatı ihtiyaca göre ayırmalıdır.

Madde 38 - Vapurla sevkıyatı yapılan erler sağlıklarını bozacak yerlere yerleştirilmezler.

Madde 39 - Erlere vapurda seyahat ederken yetiştiği kadar münavebe ile sıcak yemek verilmelidir.

Madde 40 - Erlerin bulunduğu yerleri yolcu kamaralarından ayırmalı ve yolcular arasında gezmelerine müsaade etmemelidir. (Yolcu vapurlarında seyahat edildiğine göre)

Madde 41 - Kafilelerde hasta ve yaralı erler de mevcutsa bunlar için kafi miktarda oturacak sedye, tezkereci eri bulundurmalı, yatarak seyahat eden hastaları müsait kamaralardan istifade ettirmelidir. Kamara yoksa vapurda en müsait yerlerin tercihan hasta ve yaralılara tahsisi düşünülmeli ve yapılmalıdır.

UÇAKLA YAPILACAK SEVKIYATTA SAĞLIK İŞLERİ :

Madde 42 - Hasta ve yaralıların tedavisi hususunda hazar veya seferde uçak ve helikopterlerden faydalanmalıdır.

Madde 43 - Uçak ve helikopterlerle her hangi bir yere sevkine lüzum görülen hastaların nakil işi hastanenin alakalı mütehassısının kararı alınarak yapılır.

YOLLARDA HASTALANAN ERLER HAKKINDA YAPILACAK İŞLER :

Madde 44 - Yollarda hastalanan erler, kafilede tabip varsa tabip tarafından, yoksa kafile kumandanı tarafından yolculuğa devam edip edemiyeceğine karar verilerek askeri veya sivil hastanesi bulunan bir yere kadar vasıta ile nakledilerek hastaneye gönderilir. Hangi hastalıktan ve hangi hastaneye yattığına dair mürettep bulunduğu birliğin kumandanlığına ve şubesine malümat verilir.

Madde 45 - Yaya yolculuğu esnasında hastalanan erlerin hastalıkları hafif ve fakat yaya olarak yollarına devam edemiyecek vaziyette iseler ve bu vaziyetleri kafile tabibi, yoksa kafile kumandanı tarafından tesbit edilerek gidilecek mahalle kadar vasıta ile gönderilmesi temin edilir.

Madde 46 - Yollarda hastalanan erlerden hiç bir suretle muhtarlık veya askerlik şubelerine hasta er bırakılmaz. Hastalanan her erin, sivil olsun asker olsun muhakkak şekilde bir tedavi müessesesine sevkı şarttır.

Madde 47 - Yollarda hastalanarak hastahanelere gönderilen erlerin üzerindeki kıymetli eşya ve parası senet mukabili kafile kumandanı tarafından eri teslim alan hastahaneye verilir. Kıta kumandanında kalacak olan senedi hasta erin karantina memuru imza eder. Bu senedin sureti erin bağlı bulunduğu askerlik şubesine hastalık ihbarı yapılırken gönderilir. Erin üzerindeki orduya ait silah, cephane, kütüklük gibi eşyalar ise kafile kumandanı tarafından teslim alınarak ait olduğu kumandanlığa gönderilir.

Madde 48 - Yollarda hastalanan erlerin sevkıyat işlerinde sarf edilmesi lazımgelen para kafile kumandanının yanındaki avans paradan temin edilir.

Madde 49 - Sivil veya askeri hastahanelere gönderilen erler tedaviden sonra hastahanelerce kıtasına veya memleketine, sivil hastahanelerce en yakın askerlik şubesine, kıta veya memleketine gönderilmek üzere teslim edilir.

Madde 50 - Kafile kumandanları, yolda hastalanarak hastahanelere gönderdikleri erlerin mufassal künyelerini havi bir cetveli tertibat alan kumandanlığa verir.

Madde 51 - Askerlik şubelerinde, askeri konaklarda, istasyon veya büyük duraklarda kafileler içersinde hasta er bulunup bulunmadığı araştırılır ve şüpheli vakalar muayeneden geçirilir. Hastalar hastahanelere gönderildikten sonra yolculuğa devam edilir.

YOLLARDA VEFAT EDECEK ERLER HAKKINDA YAPILACAK İŞLER:

Madde 52 - Yollarda ve sevkıyat esnasında ölen erlerin, ölümü doktor raporu ile tesbit ve tevsik edildikten sonra defnine müsaade edilir.

Madde 53 - Yollama ve sevkıyatta ölen erlerin teçhiz ve tekfinleri şu makamlarca yapılır. Askeri kıtalar, garnizon kumandanlıkları, yurt içi bölge kumandanlıkları, askerlik daire ve şubeleri, merkez kumandanlıkları, askeri müesseseler, askeri ve sivil hastahaneler, sevkıyat işi ile meşgul olan makamlar.

Madde 54 - Yollama ve sevkıyatta vakı olacak ölümlerde, yakın bir yerde askeri veya sivil hastahane varsa tercihan ölü, ölüm sebebi tesbit ve rapor tanzim edilmek üzere bu müesseselere gönderilir. Teçhiz ve tekfinleri de bu müesseselerce yaptırılır.
Madde 55 - Yakınında askeri veya sivil hastahane bulunmayan yerlerde vukubulan ölümlerde, askeri tabip yoksa mahalli hükümet tabipleri tarafından ölüm sebebi tesbit ve raporu tanzim edildikten sonra 53 üncü maddedeki makamlardan biri tarafından teçhiz ve tekfin işi tamamlanarak ölü defnolunur.

Madde 56 - Şüpheli ölümlerde, vakanın muhakkak şekilde askeri veya sivil hastahanelerce tetkik edildikten sonra ve otopsi raporu tanzim edildikten sonra defnine müsaade edilmelidir. Bu gibi vakalarda ölünün hastahanesi bulunan bir yere kadar nakli mecburidir.

Madde 57 - Ölen er, mensup olduğu dinin icaplarına göre defnedilir. (Muhitin sağladığı imkanlar ölçüsünde)

Madde 58 - Ölen erin mufassal künyesi ile birlikte, elbise ve teçhizatiyle kıymetli eşya ve parası tesbit edilir ve buna ait zabıt tutular. Elbise ve kıymetli eşyalar en yakın askerlik şubesine teslim edilecek ve bu şube de erin bulunduğu askerlik şubesine gönderecektir. Ayrıca mensup bulunduğu kıtasına malümat verilir. (Celplerde erin mensup bulunduğu askerlik şubesi, erin maaş ve diğer kıymetli eşyasını tesbit eder ve ailesine göndermeyi sağlar.)

Madde 59 - Perakende olarak, hasta, zayıf, hava değişimli ve yaralılar sevk olunabilir. Grup yapılması için bunların bekletilmesi caiz değildir.

Madde 60 - Hava değişimliler, zayıflar, hasta ve yaralılar sevkıyatında kafilede ağır hasta ve yaralı olmasa bile, 25 kişilik kafileden itibaren bunlara tabip, hasta bakıcı, hemşire, sıhhıye eri, tezkereci ve diğer lüzumlu ilaç, malzeme ve vasıta verilir. Bu kafilelere bunlardan ne miktar verileceği o mahaldeki hastahane veya nekahathanenin alakalı tabipleri tesbit ederler. Kafiledeki en ağır hasta ve yaralı nazarı itibara alınarak ona göre bu işle mütehassıs olan bir tabip vazifelendirilir.

Madde 61 - Kafiledeki hasta, yaralı ve zayıfların miktarı 50 ve daha fazla olduğu zaman verilecek tabip, sıhhiye astsubayı, hemşire, hasta bakıcı, diğer ilaç ve vasıtaların miktarı alakalı tabiplerce tesbit edilecek miktarda arttırılır. Bunların yanlarında ilk tedavi yapacak kadar personel, vasıta ve ilaç bulundurulmasından, bu hastaları sevkeden nekahathane, hastahane baş tabip ve ikinci tabipleri mesuldürler.

Madde 62 - Miktarı 25 kişiden az olmakla beraber içlerinde ağır hasta ve yaralı bulunan kafilelere tabip verilmesi mecburidir. Bunu sağlıyacak hastahanenin alakalı tabipleridir.

Madde 63 - Sevkıyatta yol güzargahındaki köylerde sari hastalık çıktığı haber alınırsa bu köylere uğramadan geçilir. Eğer buna imkan yoksa eratın halk ile temasına ve köy çeşmelerinden su içmelerine, katiyen mani olunur. Böyle yerlerde konaklanılmamasına dikkat edilir.

Madde 64 - Serbest celbe tabi erat :

a - Celp eratı, kaza merkezlerindeki hükümet tabibine müracaat ederek muayene ve aşılarını yaptıracak ve sevk pusulasının mahalli mahsusundaki yere yapılan aşılarla, aşıların yapıldığı tarih yazılacak ve aşıyı yapan tarafından açık künyesi yazılarak sevk pusulası imzalanacaktır.

b - Sevke mani geçici bir hastalığı varsa ve tek tabip salahiyeti dahilinde görülüyorsa birer haftalık istirahat ile sevkı tehir edilecektir. Mevcut hastalık tek tabip salahiyeti haricinde ise en yakın sıhhi müesseselere gönderilmek üzere şubelere gönderilecektir.

c - Serbest celp emri ile doğrudan doğruya kıtalara iltihak edecek erlere, kıtalarınca (D - 90) talimatı hükümlerine göre gerekli muamele yapılır.

d - Sifilitik erlerin sevkı sırasında hükümet veya belediye tabipleri tarafından sevk pusulasına mütebaki tedavinin kıtada yapılmasına dair meşruhat verilir.

e - Serbest celplerde, Vekaleti tarafından verilecek emre sağlık dairesince sıhhi hususlar ilave edilir.

III ÜNCÜ BÖLÜM : LEVAZIM İŞLERİ

GİYDİRME :

Madde 65 - Celp eratı kıtalarına kadar kendi sivil elbiseleriyle gelirler. Kıtalarınca giydirilirler ve üzerlerindeki sivil eşyaları birliklerce muhafaza olunarak terhislerinde veya başka birliklere nakillerinde kendilerine iade edilir.

İAŞE :

Madde 66 - Hazar ve seferde toplu olarak yapılacak celp, terhis ve kıta nakillerinde askere davet edilenler şubelerine kadar kendi yiyecekleriyle beslenirler askerlik şubelerinde itibaren yapılacak iaşe dört esası ihtiva eder.

a - Yaya olarak yapılacak sevkıyatta,

b - Kara vasıtalariyle yapılacak sevkıyatta,

c - Demiryolu ile yapılacak sevkıyatta,

d - Denizyolu ile yapılacak sevkıyatta.

Madde 67 - Yaya olarak yapılacak sevkıyatta:

Celpte, yürüyüşe geçme zamanı ve pişirme malzemesi müsait ve mümkün olan hallerde, askerlik şubelerince veya askerlik şubesi bir iaşe birliği merkezinde ve iaşesi bu birlikçe temin ediliyorsa bu birliklerce erlere sıcak yemek verilmek suretiyle yürüyüşe geçirilir. Mümkün olmayan hallerde azık verilir. Öğle ve akşam yemekleri için güzergahta sıcak bir yemek ile bu kafileyi iaşe edecek kabiliyette birlik mevcut olduğu halde (Askerlik şubelerince o birliğe evvelden haber vermek ve her türlü tedbirleri evvelden almak ve aldırmak suretiyle) sıcak yemekler veya yarı sıcak yemek, yarı azıkla (Öğle yemeği sıcak, akşam yemeği azık veya tamamen azıkla iaşeleri) temin edilir.

Terhiste, terhis yapan birlik ve müesseselerce celpte olduğu gibi iaşeleri temin edilir.

Öğle yemeği zamanına kadar köyüne varacak erler için sabah çorbasından başka ayrıca bir istihkak verilmez.

Madde 68 - Kara vasıtalariyle yapılacak sevkıyatta :

Celpte iaşe, yaya olarak yapılan sevkıyattaki esasların aynıdır.

Seferde celp eratı Milli Müdafaa Mükellefiyeti Kanunu yolu ile temin olunur. Kara yolculuğundan sonra bir demiryolu yolculuğu da yapılacaksa azık hesabında tren bekleme ve hareket saatlerinin de gözönünde bulundurulması lazımdır.

Seferde celp eratı Milli Müdafaa Mükellefiyeti kanunu yolu ile temin edilen malzemelerden istifade edilerek askerlik şubelerince iaşe edilirler.

Madde 69 - Demiryollariyle yapılacak sevkıyatta:

Sevk makamlarınca, mutfak vagonu temin edilebilecek hallerde bu vagonda pişirilecek sıcak yemek ile yoldaki iaşe temin olunur.

Vagon temin edilmediği hallerde, eratın yanına (Celpte askerlik Şubeleri veya misafir oldukları iaşe birliklerince, terhiste terhisi yapan iaşe birliklerince) ihtiyat olarak bir günlük normal istihkak kadar azık verilir. Tren yolculuğundaki iaşe güzergahındaki askeri konaklar veya birliklerce açılacak olan iaşe istasyonlarında sıcak yemek verilmek suretiyle yapılır. Herhangi bir sebeple bu istasyonlarda sıcak yemek verilemediği hallerde ihtiyat azıktan faydalanılır. Eksilen miktar bu istasyonlarda ikmal edilir.

Madde 70 - İaşe istasyonlarında, bir defada 1000 kişiye kadar sıcak yemek verebilecek kabiliyette mutfak edevatı, karavana, çatal, kaşık ve mümkün olan hallerde aş kabı hazır bulundurulur.

Madde 71 - Eratın yanına verilecek ihtiyat azık, celpte birliğe iltihakında, terhiste demiryolunu takip edecek ilk karayolu yolculuğunda erlerin iaşelerine sarf edilir, Kara yolculuğu yapmıyacak erattan ihtiyat azık geri alınmaz.

Madde 72 - Demiryolculuğu mütaakip, denizyolu yolculuğu yapılacaksa erata ayrıca ihtiyat azık verilmez, yanındaki azık, denizyolu ihtiyat azığını teşkil eder. Denizyolunu takip edecek ilk karayolu yolculuğunda eratın iaşesine sarf edilir.

[aLiCaN]

Madde 73 - Denizyolu ile yapılacak sevkıyatta:

a - Denizcilik bankası vapurlariyle yapılacak sevkıyatta, Denizcilik bankası T.A.O. ile yapılacak anlaşma ve protokol esasları mucibince vapurlarda geçecek günlerin iaşesi sıcak yemek verilmek suretiyle Denizcilik Bankasınca temin olunur.

b - Anlaşma yapılmadığı zamanlarda, vapurlardaki mutfak teşkilatından istifade mümkün olduğu hallerde, kafileye bir iaşe ekibi refakat ettirilir.

c - Hususi şahıslara ait gemilerde yapılacak sevkıyatta iaşe, a ve b fıkralarındaki esaslar çerçevesinde tanzim edilir.

d - Her üç suretle mümkün olmayan hallerde, azıkla iaşeleri temin edilir.

Madde 74 - Celp eratının sabah çorbaları, karayolculuğunda kıtalarına iltihaklarına kadar yiyecekleri, demiryolu ihtiyat azığı, askerlik şubelerince veya misafir oldukları iaşe birliklerince verilir. Erler demiryolundan sonra bir konaka misafir edilmeden tekrar kara yolculuğu yapacaklar ve bu yolculuk bir günden fazla sürecekse, seyahat müddetine göre yiyecekleri azık askerlik şubeleri veya misafir oldukları iaşe birliklerince verilecektir. Askeri bir konaka misafir edilirlerse askeri konaklarca verilecektir. Demiryolundan sonra denizyolculuğu yapılacaksa ve denizyolu vasıtalarında iaşe azıkla yapılacaksa bu azıklar ve denizyolundan sonra yapılacak bir günden fazla kara yolculuğuna ait yiyecekler askeri konaklar veya bu vazifeyi yapan birliklerce temin edilir. Terhis eratının sabah çorbaları, karayolculuğunda köylerine kadar yiyecekleri, demiryolu ihtiyat azığı terhis yapan iaşe birliklerince verilir. Erlerin demiryolundan sonra yapacakları kara ve deniz yolcuklarında iaşeleri için terhis yapan birlik veya askeri, konaklarca celpte olduğu muamele yapılır.

Madde 75 - Erata verilen sıcak yemek veya azık ve ihtiyat istihkaklar sabah, öğle, akşam kaydiyle istihkak ilmühaberlerine yazılır. Hangi günden itibaren iaşeye müstahak oldukları da ayrıca belirtilir.

Madde 76 - Celp ve terhis emirlerinde, hangi demiryolu duraklarında iaşe istasyonu açılacağı ve deniz vasıtalarında iaşenin ne suretle temin olunacağı (Sıcak yemek veya azık) bir madde ile belirtilir.

Madde 77 - Eratın hangi gün ve hangi saatte ve kaç erle iaşe istasyonuna varacağı, en az 24 saat evvel alakalılarca ve kafile kumandanınca iaşe istasyonlarındaki askeri konaklara veya bu işle vazifeli birlik kumandanlıklarına telle bildirilir. Trenin varma saatlerinde her hangi bir değişiklik olursa derhal malümat verilir. Bu hususun titizlikle takip ve tatbikından alakalılar mesul ve bu yüzden vakı olacak zararı ödemekle mükelleftirler.

Madde 78 - Denizyolculuğunda vapurun mutfağından istifade suretiyle sıcak yemekle iaşe yapılması lazımgeldiğinden yiyecek maddelerinin vapurun uğradığı iskelelerden alınmasını temin için mevzu hükümler dairesinde kafile kumandanına yetecek kadar avans para verilir. Bununla beraber iaşe maddelerinin alınması, istenilen iskelenin bulunduğu askerlik şubesi veya alakalı askeri ve sivil makamlara daha evvelden bildirilmek suretiyle lüzumlu iaşe maddelerinin mahalli satınalma komisyonu vasitasiyle satınalma kanunu hükümleri dairesinde, parası kafile kumandanındaki avans paradan ödenmek suretiyle satın alınarak tesellüme hazır bulundurulması temin edilir.

Madde 79 - Kara yolculuğunda erata verilecek azığın hesabında, gün tayin edilmeyen hallerde motörlü vasıtalar için 300 Km. canlı vasıtalarda 30 Km. bir gün itibar edilir. Tarifesi muayyen vasıtalarda tarifelere göre ayarlanır.

Madde 80 - Perakende yapılan celp, terhis, vazife, hava değişimli, ile gönderilen eratın yollarda iaşeleri azık ile temin edilir. Azık temin edilmiyeceği zamanlarda bedeli verilir.

Madde 81 - Serbest celp sisteminde iaşe :

a - Hazarda serbest celp sistemi tatbik edildiği zamanlarda, eratın aynen iaşesi mümkün olmıyacağından bedel verilmek suretiyle iaşeleri temin olunur.

b - Davete icabet eden erlerin, köy mahalle ve kur'a numaraları yazılarak evvelden askerlik şubelerince hazırlanacak isim bordrolarında tahakkuk ettirilen iaşe bedelleri isimleri hizasına yazılır ve şubeye müracaatlarında en az iki kişilik bir heyet muvacehesinde kendilerine verilir. İki kişilik heyet bulunmazsa mahalli malmüdürlüklerince heyetteki noksan personel ikmal olunur.

c - Celp eratına verilecek istihkak ilmühaberlerine, kaç günlük bedel verileceği (Para tutarları gösterilmek suretiyle) ve iaşeye müstahak oldukları tarih kayıt edilir.